Hemoglobina glikowana – HbA1c

Hemoglobina glikowana (HbA1c) jest jednym z markerów cukrzycy – pomaga w kontrolowaniu prawidłowego poziomu cukru we krwi, co jest szczególnie istotne podczas leczenia cukrzycy. Badanie poziomu HbA1c pokazuje jak kształtowało się średnie stężenie glukozy we krwi w ciągu ostatnich 3 miesięcy. Hemoglobina glikowana powstaje w wyniku nieenzymatycznej glikacji aminokwasów w białkowej części hemoglobiny.

Czytaj dalej Hemoglobina glikowana – HbA1c

Neuropeptydy

Neuropeptyty to peptydy pełniące funkcję mediatorów w działaniu układu nerwowego. Są zbudowane z kilku do kilkudziesięciu aminokwasów w zależności od ich rodzaju. Neuropeptydy są uwalniane z zakończeń nerwowych i oddziałują na receptory w błonie komórkowej. Proces ten nosi nazwę transmisja peptydergiczna.

Neuropeptyd Y

Na szczególną uwagę zasługuje neuropeptyd Y. Jest on neuroprzekaźnikiem występującym w rdzeniu przedłużonym, autonomicznym układzie nerwowym i podwzgórzu. Za jego pomocą można stymulować ilość pobieranego pokarmu – zwiększenie ilości neuropeptydu Y powoduje wzrost ilości pobieranego pokarmu, natomiast zmniejszenie jego ilości powoduje spadek ilości pobieranego pokarmu.

Transmisja peptydergiczna

Transmisja peptydergiczna to proces, którego podstawą są neuropeptydy. Jest to proces komunikacji zakończeń nerwowych z receptorami w błonie komórkowej. Źródłem neuropeptydów są prekursory syntetyczne w ciele neuronu, które zapakowane w pęcherzyki poprzez transport aksonalny docierają do zakończeń synaptycznych. Ponieważ pęcherzyki poza prekursorami synaptycznymi zawierają również enzymy oddziałujące na te prekursory, pod ich wpływem z prekursorów powstają neuropeptydy.

Moczówka prosta nerkowa

Moczówka prosta, inaczej nazywana moczówką podwzgórzowo-przysadkową jest chorobą polegającą na oddawaniu przez chorego zbyt dużych ilości moczu, powodując odwodnienie organizmu. Osoba chora na moczówkę prostą musi przyjmować odpowiednio dużą ilość płynów aby zapobiec odwodnieniu organizmu. Często zdarza się, że osoba chora zaczyna przyjmować coraz mniej płynów, aby zapobiec zbyt częstemu oddawaniu moczu, co jednak nie przynosi zamierzonego efektu. Przyjmowanie zbyt małej ilości płynów prowadzi do odwodnienia, które jest stanem niekorzystnym dla zdrowia.

Objawy moczówki prostej nerkowej

Głównym objawem moczówki prostej jest poliuria, czyli oddawanie dużych ilości bezbarwnego moczu. Ilość wydalanego moczu może dochodzić nawet do 20 litrów na dobę. Szczególnie u dzieci może występować nokturia, czyli moczenie się w nocy, jednak zdarza się, że występuje ona również u dorosłych. Jednym z najbardziej charakterystycznych objawów jest również polidypsja, czyli ogromne pragnienie, które trudno jest zaspokoić. Do innych, mniej typowych dla moczówki prostej objawów należą też suchość dłoni i odwodnienie, oraz wszystkie jego objawy.

Niedodma płuc (zapadnięcie)

Niedodma prawego płuca
Niedodma prawego płuca (źródło: https://commons.wikimedia.org)

Niedodma płuc (nazywana również zapadnięciem) to utrata objętości płuca, spowodowana nieprawidłowym rozprężaniem przestrzeni powietrznych w płucu. Jej skutkiem jest przetaczanie z tętnic płucnych do żył zbyt nisko utlenowanej krwi. Niedodma prowadzi do hipoksji, perfuzji oraz zaburzeń równowagi wentylacji płuc.

Czytaj dalej Niedodma płuc (zapadnięcie)

Białko Bence-Jonesa

Białko Bence-Jonesa jest nieprawidłowym białkiem występującym w krwi i moczu. Jego obecność stwierdza się u chorych na szpiczaka mnogiego oraz makroglobulinemię Waldenstorma. Wyniki badań labolatoryjnych białka Bence-Jonesa często interpretuje się jako badanie markera nowotworowego. Przyczyną takiej interpretacji jest fakt, że występuje ono u 2/3 pacjentów chorych na szpiczaka mnogiego. Nazwa białka Bence-Jonesa pochodzi od angielskiego lekarza i chemika Henrego Bence-Jonesa, który opisał je po raz pierwszy w 1847 roku.

Czytaj dalej Białko Bence-Jonesa

Karboksyhemoglobina – pochodna hemoglobiny

Karboksyhemoglobina (HbCO) to połączenie hemoglobiny (Hb) z tlenkiem węgla II (CO), potocznie nazywanym czadem. Powinowactwo hemoglobiny do tlenku węgla II oraz szybkość reakcji jest około 200 razy większe niż do tlenu. Z tego powodu dość często dochodzi do zatruć, a nawet zgonów, ponieważ tlenek węgla blokuje przyłączanie tlenu do hemoglobiny. Nawet przy niewielkim stężeniu tlenku węgla II w powietrzu (już od 0,16%) większość hemoglobiny jest przekształcana w karboksyhemoglobinę, w efekcie czego transport tlenu do komórek ciała jest mocno ograniczony.

Czytaj dalej Karboksyhemoglobina – pochodna hemoglobiny